Circular Economy Act – ramy dla przyszłości gospodarki o obiegu zamkniętym
Komisja Europejska prowadzi obecnie konsultacje eksperckie dotyczące Circular Economy Act (CEA), kompleksowego aktu prawnego, którego publikacja planowana jest na 2026 r. Dokument ten ma ambicję stać się „konstytucją” unijnej gospodarki o obiegu zamkniętym, wyznaczając spójne ramy regulacyjne wspierające transformację przemysłową i administracyjną w kierunku bardziej zrównoważonego rozwoju.
Konsultacje eksperckie – głos interesariuszy
W ramach przygotowań do publikacji projektu, Komisja Europejska zaprosiła szerokie grono interesariuszy do udziału w szczegółowej ankiecie, mającej na celu zebranie opinii na temat potencjalnych kierunków regulacji oraz ich skutków środowiskowych, społecznych i gospodarczych.
Konsultacje obejmują 14 kluczowych obszarów, m.in.:
- zamówienia publiczne,
- systemy Extended Producer Responsibility (EPR),
- kryteria utraty statusu odpadu,
- usprawnienia gospodarki odpadami,
- recykling metali i surowców krytycznych,
- składowanie i odzysk żużli,
- bioodpady,
- listę odpadów,
- odpady wydobywcze,
- digitalizację zezwoleń rozbiórkowych,
- cele dotyczące zawartości recyklatów i materiałów biopochodnych,
- symbiozę przemysłową,
- centra GOZ,
- zasadę „zanieczyszczający płaci” w odniesieniu do odpadów zawierających PFAS.
Dzięki tym konsultacjom Komisja Europejska chce zapewnić, że CEA będzie praktyczna, spójna i uwzględniająca realia gospodarcze, a jednocześnie ambitna pod względem środowiskowym.
Czym jest Circular Economy Act?
Circular Economy Act to kompleksowy akt prawny, którego celem jest stworzenie jednolitych ram prawnych w całej Unii Europejskiej wspierających gospodarkę o obiegu zamkniętym (GOZ).
Przepisy CEA mają objąć pełny cykl życia produktów – od projektowania i produkcji, przez użytkowanie, aż po ponowne wykorzystanie, recykling i zagospodarowanie odpadów. Dzięki temu dokument ma uporządkować i ujednolicić dotychczasowe inicjatywy związane z GOZ oraz wprowadzić nowe rozwiązania, które:
- zmniejszą zużycie surowców pierwotnych,
- zwiększą wykorzystanie surowców wtórnych,
- poprawią efektywność systemów gospodarki odpadami,
- wzmocnią rynki recyklatów i materiałów biopochodnych,
- wesprą innowacje i kompatybilność przemysłową,
- wprowadzą spójne zasady dotyczące odpowiedzialności producentów (EPR).
CEA ma potencjał, aby stać się fundamentem polityki środowiskowej UE w nadchodzących latach, ułatwiając transformację przedsiębiorstw, administracji i całych sektorów gospodarki w kierunku bardziej zrównoważonego działania.
Dlaczego CEA jest ważna dla biznesu i administracji?
Implementacja Circular Economy Act będzie wymagała od przedsiębiorstw i administracji adaptacji procesów, wprowadzenia nowych standardów raportowania oraz wdrożenia innowacyjnych rozwiązań w gospodarce odpadami. Firmy, które już dziś przygotowują się do zmian, mogą nie tylko zminimalizować ryzyka regulacyjne, ale też wykorzystać nowe możliwości rynkowe, np. w zakresie recyklatów czy materiałów biopochodnych.
Dla administracji publicznej CEA oznacza konieczność koordynacji systemów kontrolnych i regulacyjnych oraz wspierania transformacji przemysłowej w duchu GOZ.
Circular Economy Act nie jest jedynie kolejnym aktem prawnym, lecz stanowi strategiczny element europejskiej polityki środowiskowej, który może zdefiniować ramy zrównoważonego rozwoju dla całej UE. Jego wdrożenie wymaga świadomego przygotowania przedsiębiorstw, administracji i całego sektora przemysłowego.
Opracowała dr Ewa Badowska-Domagała
